Zgrada “Mitropolija” u novopazarskoj Varoš mahali pod zaštitom države

0
216
Foto: Wikimedia

Vlada Srbije utvrdila je na posljednjoj sjednici mjere zaštite zgrade “Mitropolije” u novopazarskom naselju Varoš mahala koja je 1986. godine proglašena za spomenik kulture, saznaje radio Sto plus.

Mjerama je utvrđeno očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i gabarita, praćenje stanja, krova, fasada, enterijera i instalacija, kao i zabrana radova koji mogu ugroziti stabilnost objekta.

Zabranjene su i sve vrste prepravki, dogradnji i nadgradnji, kao i postavljanje reklama, priključnih kutija, ormara i rashladnih uređaja, a predviđeno je postavljanje table sa informacijama o tom spomeniku kulture.

Odlukom Vlade Srbije propisane su i mjere za 24 parcele u blizini Mitropolije na kojima se moraju uvažavati i čuvati urbana matrica, ambijentalne vrijednosti, ulična regulacija, parcelacija i odnos izgrađenog i neizgrađenog prostora.

Predviđeno je uklanjanje objekata bez vrijednosti, neplanski građenih i neupisanih u katastar, a rekonstrukcije infrastrukture, izgradnja novih objekata i rekonstrukcije podruma i podzemnih etaža mogu se odvijati samo uz nadzor Muzeja “Ras”.

Sve elektro i vodovodne instalacije moraju se sprovoditi ispod zemlje, a zabranjeno je postavljanje antena i klima uređaja na objektima koji se nalaze u zaštićenoj zoni.

Mitropolija u Varoš mahali spada u najstarije primjerke narodnog graditeljstva u Novom Pazaru, ali i Srbiji. Izgrađena je u drugoj polovini XVIII veka, a vjeruje se da je u njoj bila smještena rezidencija raško-prizrenskih mitropolita.

Od 1885. do 1903. u njoj je bila smještena i prva ženska škola, a potom i mešovita škola.

Od 1912. godine je često mijenjala namjene, a kraj prošlog veka dočekala je u lošem stanju. Osamdesetih godina su sprovedena opsežna istraživanja, a zgrada je demontirana i izmeštena, u okviru iste parcele, dalje od ulice.

Pored svojih arhitektonskih vrednosti, Mitropolija je značajna kao svjedočanstvo društvenog i političkog života u Novom Pazaru, položaju crkve i Srba u ovim krajevima tokom vladavine Turske, kao i razvoja školstva u ovom gradu.

Izvor: Radiostoplus.com