Prof. dr. Mustafa Kahramanyol (Petlača) jedan je od najistaknutijih intelektualaca sandžačkog porijekla u Republici Turskoj. Univerzitetski profesor, ljekar specijalista, naučnik, humanista, poliglota i organizator brojnih humanitarnih misija, ostavio je dubok trag u medicini, nauci i društvenom angažmanu, posebno tokom teških godina devedesetih, kada je nesebično pomagao Sandžaku, Bosni i Hercegovini i drugim narodima Balkana.
Piše: Nedžad Smailagić
Rođen je 1944. godine u Novom Pazaru, u uglednoj porodici Petlača. Njegovo djetinjstvo obilježila je porodična tragedija – oca su mu, prema dostupnim svjedočenjima, nakon Drugog svjetskog rata pogubile komunističke vlasti na Hadžetu. Odrastao je kao siroče, a 1957. godine zajedno s majkom iselio se u Republiku Tursku, gdje se porodica nastanila u Bursi. U tom gradu završio je srednju školu 1963. godine.
Studije medicine upisao je na Medicinskom fakultetu Univerziteta Hacettepe u Ankari, gdje je diplomirao 1970. godine. Iste godine započeo je profesionalnu karijeru na Vojnomedicinskoj akademiji Gülhane (GATA), jednoj od najuglednijih medicinskih ustanova u Turskoj.
Specijalizirao je otorinolaringologiju (uho, grlo i nos), a akademsko zvanje docenta stekao je 1977. godine. Tokom 1980. i 1981. godine boravio je kao istraživački saradnik na prestižnoj bolnici Johns Hopkins u Baltimoreu, u Sjedinjenim Američkim Državama, gdje se dodatno usavršavao u oblasti medicine.
Od 1983. do 1986. godine radio je u Medicinskom centru SHAPE pri Vrhovnoj komandi NATO-a u Belgiji, stičući značajno međunarodno iskustvo u vojnoj medicini. Tokom karijere napredovao je do čina medicinskog pukovnika i obavljao dužnost načelnika više odjeljenja vojnih bolnica.
Doktorat nauka stekao je 1988. godine, dok je 1994. izabran u zvanje redovnog profesora.
U periodu od 1993. do 1996. godine obavljao je dužnost specijalnog savjetnika Vlade Republike Turske za pitanja Balkana. U vrijeme ratova na prostoru bivše Jugoslavije bio je jedan od najaktivnijih organizatora humanitarne pomoći za Bosnu i Hercegovinu i Sandžak, koordinirajući brojne medicinske i humanitarne misije te povezujući državne institucije i humanitarne organizacije Republike Turske s ugroženim područjima Balkana.
Godine 1997. otpušten je iz Turskih oružanih snaga tokom procesa poznatog kao “28. februar“, odnosno postmodernog vojnog udara, kada je veliki broj oficira, univerzitetskih profesora i državnih službenika bio uklonjen iz sistema zbog političke i ideološke stigmatizacije.
Nakon odlaska iz vojne službe nastavio je raditi u oblasti medicine, a od 2005. godine vodi privatni medicinski centar u Ankari.
Prof. dr. Mustafa Kahramanyol govori turski, bosanski, engleski i francuski jezik. Autor je velikog broja naučnih radova iz oblasti medicine, ali i više knjiga posvećenih historiji, identitetu i kulturnoj baštini Bošnjaka.
Bibliografija
Među njegovim najznačajnijim djelima izdvajaju se:
- “Bosna i Bošnjaci” – knjiga u kojoj analizira etničku historiju Bošnjaka, njihovo porijeklo, razvoj identiteta, historijske procese i kulturno naslijeđe Bosne i Hercegovine.
- “Dnevni život i adeti sandžačkih muslimana“ – opsežno antropološko istraživanje koje dokumentuje svakodnevni život, običaje, porodične odnose, vjerovanja i tradiciju muslimana u Sandžaku, predstavljajući vrijedan doprinos proučavanju kulturne historije ovog prostora.
- “Bošnjaci, Turci i odbrana Bosne“ – djelo koje se bavi historijskim vezama Bošnjaka i Turaka, političkim i kulturnim odnosima dvaju naroda te ulogom Republike Turske u podršci Bosni i Hercegovini tokom najtežih perioda njene novije historije.
Kroz naučni, medicinski i humanitarni rad prof. dr. Mustafa Kahramanyol ostavio je snažan trag među Bošnjacima Sandžaka i Bosne i Hercegovine, predstavljajući primjer intelektualca koji je profesionalnu izvrsnost spojio s dubokim osjećajem odgovornosti prema svom narodu, domovini porijekla i univerzalnim humanističkim vrijednostima.
Izvor: Sandzacke.rs