Iran je u nedjelju lansirao seriju naprednih projektila usmjerenih na izraelske i američke položaje. Među njima se našao i balistički projektil Sejjil, koji je prema navodima iranske novinske agencije PressTV upotrijebljen po prvi put otkako je 28. februara počeo rat.
Sejjil predstavlja jednu od najvažnijih komponenti iranskog raketnog arsenala, a njegovo uključivanje u aktuelni sukob analitičari vide kao značajnu eskalaciju i jačanje strategije odvraćanja.
Šta je projektil Sejjil
Sejjil, poznat i kao Sajjil, Ashoura i Ashura, jeste dvostepeni balistički projektil domaće iranske proizvodnje koji koristi čvrsto gorivo. Riječ je o balističkom projektilu srednjeg dometa razvijenom za brzo djelovanje i veću operativnu mobilnost.
Procijenjeni domet projektila kreće se između 2.000 i 2.500 kilometara, dok nosivost bojeve glave iznosi oko 700 kilograma. Bojeva glava može biti visokoeksplozivna, a prema vojnim procjenama postoji i potencijal za nuklearnu konfiguraciju.
“Plešući projektil” i sposobnost izbjegavanja odbrane
Zbog sposobnosti manevrisanja na velikim visinama, Sejjil je dobio nadimak „plešući projektil“. Ova karakteristika omogućava promjene putanje tokom leta, čime se otežava presretanje naprednim sistemima protivzračne odbrane.
Prema podacima Center for Strategic and International Studies CSIS, tehničke karakteristike projektila uključuju dužinu od oko 18 metara, prečnik približno 1,25 metara, težinu oko 23.600 kilograma i pogon na čvrsto gorivo.
Ključna prednost brzog lansiranja i mobilnosti
Najveća strateška prednost Sejjila leži u pogonu na čvrsto gorivo. Za razliku od starijih sistema na tečno gorivo, poput iranske serije Shahab, čija priprema može trajati satima, Sejjil je moguće pripremiti i lansirati za svega nekoliko minuta.
Osim toga, projektil koristi mobilne lansere sa cestovnih platformi, što značajno povećava njegovu pokretljivost i šanse za preživljavanje u slučaju preventivnih udara.
Razvoj i testiranja
Razvoj projektila započeo je početkom 1990-ih godina. Prvo probno lansiranje izvedeno je 2008. godine kada je projektil preletio oko 800 kilometara.
Već u maju 2009. uslijedio je drugi test s ciljem provjere unaprijeđenih sistema navođenja. Nakon toga izvedena su još četiri testiranja, a tokom šestog testnog lansiranja projektil je preletio oko 1.900 kilometara prije pada u Indijski okean.