Kompanija Meta skinula je sa svojih platformi u 2022. godini mrežu koordinisanog neautentičnog ponašanja povezanog sa vladajućom Srpskom naprednom strankom (SNS) u Srbiji, saopćila je ta kompanija.
Izvještaj Mete odnosi se na četvrti kvartal 2022. i u njemu se navode globalne akcije, koja je ta kompanija preduzela radi sprječavanja nedozvoljenih operacija.
U dijelu koji se odnosi na Srbiju, Meta je navela da je preduzela akciju protiv mreže koordinisanog neautentičnog ponašanja (CIB) u Srbiji, koja je, kako se navodi, povezana sa zaposlenima Srpske napredne stranke, poznatoj kao njen Internet tim, i državnim službenicima iz cijele Srbije.
“Oni su ciljali domaću publiku na mnogim internet servisima, uključujući Facebook, Instagram, Twitter, YouTube, pored lokalnih medija kako bi stvorili percepciju o široko rasprostranjenoj i autentičnoj podršci predsjedniku Srbije Aleksandru Vučiću i Srpskoj naprednoj stranci”, navela je Meta.
Meta je navela i da je ta kompanija, u prethodnom izvještavanju o prijetnjama, ukazala na porast domaćih utjecaja, koji su posebno zabrinjavajući kada kombinuju tehnike obmanjivanja sa stvarnom moći države.
“Tri CIB mreže koje smo uklonili prošlog kvartala — u Srbiji, Kubi i Boliviji — nastavile su ovaj trend i na neki način bile povezane sa vladama ili vladajućim partijama u svojim zemljama. Svaki je ciljao domaće stanovništvo da hvali vladu i kritikuje opoziciju”, navela je kompanija.
Meta je precizirala da je u navedenom periodu uklonila 5.374 Facebook naloga, 12 grupa i 100 naloga na Instagramu zbog kršenja politike protiv koordinisanog neautentičnog ponašanja.
“Ova mreža je nastala u Srbiji i prvenstveno je ciljala na domaću publiku u toj zemlji”, navela je Meta.
Za razliku od tradicionalnih farmi trolova koje je kompanija detektovala tokom godina u Albaniji, Nikaragvi i Rusiji, a kojima su upravljali operateri koji rade u jednoj kancelariji ili skupu kancelarija, operacija Srbije se, kako se navodi, umjesto toga oslanjala na pojedince angažovane iz cijele Srbije. Kompanija je navela i da su ljudi koji stoje iza ove aktivnosti koristili lažne naloge, od kojih su neki detektovani od strane Mete i onemogućeni pre istrage.
Oni su tim nalozima upravljali grupama, masovnim komentarima i “like” sadržajem, kako bi izgledali popularniji nego što su bili.
“Postavili su i originalne memove koji kritikuju opozicionare u Srbiji. Ova mreža je obično objavljivala na srpskom o vijestima i političkim događajima u regionu, prilagođavajući komentare svakom postu koji su pojačali. Izvan platformi društvenih medija, ova operacija je također aktivno komentarisala direktno na web stranicama medija, u znak podrške vladi i njenim akcijama”, navodi se u izvještaju.
Kompanija je ocijenila i da je mreža iz Srbije prvobitno koordinirala operaciju na više platofrmi i njene napore za objavljivanje putem samostalne web aplikacije koja je omogućavala operaterima da komentarišu i objavljuju na različitim web stranicama vijesti i prijavljuju se na društvene medije.
Također, Meta je navela, 2020. godine, nakon što je istražila savjet kolega sa Twittera, uklonjena je i grupa lažnih naloga zbog kršenja Metinih smjernica protiv neželjene pošte i neautentičnog ponašanja.
“Na osnovu uvida koje smo stekli iz ovih ranijih istraga u kombinaciji sa daljim istraživanjem prijetnji, uspjeli smo da ih povežemo i otkrijemo širi obim ove aktivnosti širom interneta i pripišemo ovu CIB mrežu zaposlenima u Srpskoj naprednoj stranci, poznatoj kao njen Internet tim, i državnim službenicima iz cijele Srbije”.
Kompanija je navela i da je cijela operacija plaćena najmanje 150.000 dolara, utrošenih na reklame na Facebooku i Instagramu.
U saopćenju od 25. februara potpredsednica opozicione Stranke slobode i pravde i zastupnica u Skupštini Srbije, Marinika Tepić, tražila je od tužilaštva i institucija u Srbiji da istraže navode Mete.
Ona je ocijenila da je riječ o “čistoj korupciji zbog državnih službenika koji su plaćeni iz budžeta, a da bi zapravo za tu “državnu plaću” – po partijskom nalogu – vrijeđali kritičare režima i opoziciju”.
Tepić je je tražila od tužilaštva i institucija u Srbiji da istraže navode Mete.
“…()…koliko je hiljada ovih SNS plaćenika dobijalo novac, odnosno platu iz državnog budžeta da bi vređala kritičare vlasti i opoziciju, kao i da se ispita i da li su oni dodatno plaćeni i kroz crne fondove stranke i kako se i ti fondovi pune”, navela je ona.
SNS se nije javno izjašnjavala povodom navoda Mete.